Kontakizunak, iritziak, albisteak...

Transkribapena

Nor Pagadizabal Artola, Frantxiska
Lehentasuna 3
Transkribaketa Egin gabea
Zinta OIA-085
Pasartea 0:00:00 - 0:02:00 (2' 00'')
Laburpena Klaketa. Xabier Iguaranek argitaratutako sendabelarren libururako Frantxiskaren lekukotza jaso zuen. Deskuidua eduki nuen elkarrizketa honetan. Iloba etorri zitzaion eta lehenago bukatu genuen; ahaztu egin zitzaidan gai horretaz galdetzea. Zaharren egoitzaz hitz egiten ari da pasarte honetan.

Oinez

Transkribapena

Nor Almandoz Huitzi, Gregori; Irastortza Mitxelena, Joxe Luix
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egin gabea
Zinta OIA-078
Pasartea 0:14:30 - 0:17:45 (3' 15'')
Laburpena Joxe Luix oinez asko ibilia da. Gaztetan, halabeharrez, eta, gero, afizioz. Baita erretiratu eta gero ere. Gregori ere asko ibiltzen zen. Erretiratu ondoren makina bat antolatutako zeharkaldi eginak dira eta sari asko dituzte etxean.

Transkribapena

Nor Aduriz Lopetegi, Mañoli
Lehentasuna 3
Transkribaketa Egin gabea
Zinta OIA-056
Pasartea 0:14:00 - 0:17:00 (3' 00'')
Laburpena Pisu berrietara oiartzuar gazteak etorriko dira, eta ea haiek zer edo zer mugitzen duten. Berriro trafikoaz. Udalak zerbait egin dezala.

Ugaldetxoko aldaketak

Transkribapena

- Leno nola karruk eta ibiltzen zin, 'ta lasai aski hor Landatarrak... Zeakua, Landa...
- Zolotiarkuk?
- Zolotiarkuk eta hoik denak. Iriyakin 'ta dena 'ta hoi bai, biño hoi dena oso aldatu da 'ta
gaiñekun pues ze sango zattut? Isastin 'e Atamitx leno hor zeon, restaurantia eta eske hill in da Ugaldetxo, e! Porke leno Atamitx 'e...
- Len gutxinin jatetxikin...
- Karo.
- Beste bixitasun bat, ez?
- Beste bixitasun bat zun. Bai. Iande eguarditan 'ta jendia taberneta 'ta zeata 'ta oaiñ?
Karo Matteo hor do, biño Matteon restaurantia 'ta ez do tabernan ibiltzeko. Egualdetxo aldatu da sentidu hortan. Sentidu hortan asko aldatu da Egualditxo. 'Ta gaiñekun Egualdetxoko zea, pues ez dakit. Ez. Hombre, Isastiko itxi hoik eta... Hoi denak leno zelaiyak zila 'ta hoi dena bai!
Hoi dena izautu dugu. Mendibill 'e izautu dut dena nik zelaiya galantak hor. Geo itxe denak in zittuzten. Aldatu da pilla bat Ugaldetxo. Biño aldatu da pasako barriyua! Ez girua Ugaldetxo bea hazi dena, porke geo ez dute partizipatzen gaiña Ugaldetxon! Festatan bertan, Mendi...
Isastiko jendi horrek eta... Horrek ez du iñorrek partizipatzen hemen barriyua... Eske barriyua hori da, barriyua do, biño plazoleta bat gabe!
- Bai, hoi da.
- Bai, pasako barriyo bat.
- Itxiak dozte, 'ta jendia do, biño ez daka barriyo zeaikan.
- Ez daka, ez daka barriyo bat sateko: "Bueno pues aizu hartzen da...
" Geo kampotik etorri da jendia, 'ta nahiz Oiyartzunguk izan lana itten dute 'ta ben martxan ibiltzen dia 'ta umikin ikastolara 'ta zea 'ta... Muimentua bai, haundiya muimentua, biño muimentua!
- Hoi da!
- Ez bizi!
- Nortasunik ez.
- Hori.
- Hoi da.
- Hori da. 'Ta zein ber den? Pues aurreneko pentsatzen dut nik plazoleta bat eta barriyua
karri kamiyua lasai! Hortikan hasi berko dugu. Nik hoiy eskatzen dut.
- Aber oaingo gazti hoik...
- Aber muitzen din. Aber muitzen din oaingo gazti hoik!
- Ya auro... Ya auro hasiko dia? 'O...
Nor Aduriz Lopetegi, Mañoli
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-056
Pasartea 0:12:00 - 0:14:00 (2' 00'')
Laburpena Ugaldetxo asko aldatu da; lehen biziagoa zen. Auzoa hazi egin da fisikoki, baina giroa itzali egin da.

Transkribapena

Nor Aduriz Lopetegi, Mañoli
Lehentasuna 3
Transkribaketa Egin gabea
Zinta OIA-056
Pasartea 0:09:55 - 0:12:00 (2' 05'')
Laburpena Irtenbidea eskatzen dute. Ez dute esaten zer egin behar den. Bere senarra etorri da.

Transkribapena

Nor Aduriz Lopetegi, Mañoli
Lehentasuna 3
Transkribaketa Egin gabea
Zinta OIA-056
Pasartea 0:00:00 - 0:09:55 (9' 55'')
Laburpena Klaketa. Ugaldetxoko trafiko arazoez ari gara. Irtenbideak egon behar dute. Ez da ohitzen, gero eta trafiko handiagoa dabil eta. Orain jende gaztea etorriko da eta horrekin du itxaropena.

Ugaldetxo: errepideak moztutako auzoa

Transkribapena

- Zuk hortikan erki, Ugaldetxoko kambiyuk erki ikusiko zenittun?
- Ugaldetxoko kambiyuk? Pues bai, asko ikusi dia Ugaldetxoko aldaketa. Aber, Mamut aldia hoi dena hasi, baserriyak hoinbeste denak kendu... Eta ordun iruitzen zitzaigun Mamut ba!
izango zela oso zea miño geo denbuakin ikusten 'zu zer den. Mamut zer den eta zenbat baserri kendu din hortikan. E? Hori hala da. Eta geo hemen Ugaldetxon... Miño Ugaldetxo oso zarra do, e! Ugaldetxo do oso zarra. Aber, hemen dozten itxiak, denak...
Personak denak adiñakuk. Oaiñ hemen etxe batzuk hasi dilako, iñ ttuztelako 'o ai dilako, hor gaztiak etorriko da. Intxixu bakarra da gaztiak zerbatte ikusten dena, gaiñekun ze jende do hemen? Adiñekua 'ta itxiak, eta barriyua, barriyua oso zarra. Geo kruzia hoi hola.
- Zaindu gabia.
- Bate zaindu gabia. Ez dute... Eske udalak Ugaldetxoi ez yote ezer 'e iñ. 'Ta Ugaldetxotik eamaten dute diru gehiena. Aber empresa aldia non daon e? Eske nik beti, ni beti horrekin nao.
Ugaldetxotikan dena dijua, empresa guziya, autopixta salida guziya eta Ugaldetxoi ez salida gehiyo eta ez Ugaldetxo pixka bat gehiyo gustora jendia zehatzeko. Ezin gea Ugaldetxotik... Ni itxetikan ezin naz atera kamiyua kruzatzea.
- Bai, bai. Aurreko bizilaunakin 'e ezin zute eon zuek...
- Ezin gea... Ezin da hitzikan iñ. 'Ta hitza ittia gauz bat da, bestia da kamiyua ezin geala pasa. In ber dugula beira batea 'ta bestea. Eta Ugaldetxok badula garaia zerbatte itteko.
Eta itxia hoik? Pues bai miñon, eta eskerrak e! Porke hor zon bezela 're: ijituak tortzen zin, dena zeon... Hoi zeon utziya miñon, miñon, nola?
- Bai, utziya eondu da hau, asko. Eta do.
- Eta do. Ordun bada garaia... Nik ez dut esaten e... Ze in ber den, ni ez naz esateko, miño Ugaldetxo pixka 't lasaitzeko eta pixkat txukuntzeko udal honek zerbatte in lezakela e! Eta ez da oaiñ eskatzen ai geana e! Guk ume ttikiyak genittunin 'e hemen
Ugaldetxon beti kamiyua pasatzeko eta oso peligrosua izaten zen. Joseba Garrokua? Motuk jo 'ta bota zun, hor zea, esto... Eskolako Xeberoneko tarti hortatikan ateratzen eta... Miño, eta beti izandu da barriyua hola. 'Ta ordun izatia gauz bat 'zu, miño berrogei urte pasatu dia
eta ukerruo porke trafikua gehiyo da.
- Hoi da.
- Eta non do? Eta ez dute ikusten? Nik esan izandu yotet, hor konzejal zoztenai eta: "Aizu, hemen zer?" 'ta "Bai, ingo da, ingo da" Miño berdin gaude, 'ta bada garaia e.
- Urte asko.
- Ni Ugaldetxokin oso haserre no! Ugaldetxokin oso haserre no! Eske ez dute ezer 'e iñ. Ezer 'e ez. Etxiak zarrak? Bale. Personak zarrak? Bale. Miñon bizi in ber dugu e?
Nor Aduriz Lopetegi, Mañoli
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-055
Pasartea 0:36:30 - 0:39:20 (2' 50'')
Laburpena Azkeneko urteetan Ugaldetxo asko aldatu da. Garai batean errepide nagusia bertatik pasatzeak bizitasuna ematen bazion ere, Oiartzungo industrialde ia guztia bertan egoteak eta trafikoak hartu duen indarrarekin, errepidea arazo bihurtu zaie. Auzotarrek ezin dute auzoan lasai ibili eta auzotarren arteko harremanetan eragina du horrek. Azkeneko urteetan Ugaldetxo ez dela batere zaindu kexatzen da Mañoli.